حمید گلزار (بحث | مشارکتها) جز حمید گلزار صفحهٔ پیشنویس:خانم جلسهای را بدون برجایگذاشتن تغییرمسیر به خانم جلسهای منتقل کرد |
حذف ردهها |
||
| (۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد) | |||
| خط ۶: | خط ۶: | ||
اصطلاح خانمجلسهای به زنانی اشاره دارد که اغلب با استفاده از تفاسیر و مقاتل صحیح، ادعیه، زیارات و روایت معتبر ائمه اطهار و استفاده از اشعار منطبق با مبانی دین و فضائل اهلبیت و همچنین پرهیز از احادیث و روایات و مقاتل ضعیف و جعلی، مسئولیت برگزاری و اجرای مجالس مذهبی زنانه بهویژه مراسم روضهخوانی و عزاداری و شادی را در مناسبتهای مختلف بر عهده میگیرند.<ref>حیدرزاده، نقش مداحان در گسترش معارف صحیح دینی و جلوگیری از شیعههراسی در جهان اسلام، ۱۳۹۹ش، ص۱۰۸-۸۵.</ref> | اصطلاح خانمجلسهای به زنانی اشاره دارد که اغلب با استفاده از تفاسیر و مقاتل صحیح، ادعیه، زیارات و روایت معتبر ائمه اطهار و استفاده از اشعار منطبق با مبانی دین و فضائل اهلبیت و همچنین پرهیز از احادیث و روایات و مقاتل ضعیف و جعلی، مسئولیت برگزاری و اجرای مجالس مذهبی زنانه بهویژه مراسم روضهخوانی و عزاداری و شادی را در مناسبتهای مختلف بر عهده میگیرند.<ref>حیدرزاده، نقش مداحان در گسترش معارف صحیح دینی و جلوگیری از شیعههراسی در جهان اسلام، ۱۳۹۹ش، ص۱۰۸-۸۵.</ref> | ||
این گروه که عموماً از طریق آموزشهای سنتی، رسمی و غیررسمی وارد این عرصه شدهاند، نقش محوری در سازماندهی مناسک مذهبی در سطح خانوادگی، محلی و گاه استانی را بر مبنای نوع متن و محتوا، سبک و نحوه اجرا، موسیقی، آهنگ، لحن و مضمونبندی ایفا میکنند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/322415/ صفا و نجاتی حسینی، «تحلیل محتوای مداحیهای مذهبی مردمپسند (مقایسه مداحیهای سنتی و مدرن)»، ۱۳۹۰ش، ص۱۵۰.]</ref> این مفهوم بهطور خاص در بستر فرهنگ شیعی ایران و در چارچوب تقسیم کار جنسیتی در امور مذهبی شکل گرفته است.<ref>آبوت و والاس، جامعهشناسی زنان، ۱۳۸۰ش، ص۴۸.</ref> | این گروه که عموماً از طریق آموزشهای سنتی، رسمی و غیررسمی وارد این عرصه شدهاند، نقش محوری در سازماندهی مناسک مذهبی در سطح خانوادگی، محلی و گاه استانی را بر مبنای نوع متن و محتوا، سبک و نحوه اجرا، موسیقی، آهنگ، لحن و مضمونبندی ایفا میکنند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/322415/ صفا و نجاتی حسینی، «تحلیل محتوای مداحیهای مذهبی مردمپسند (مقایسه مداحیهای سنتی و مدرن)»، ۱۳۹۰ش، ص۱۵۰.]</ref> این مفهوم بهطور خاص در بستر فرهنگ شیعی ایران و در چارچوب [[تقسیم کار خانگی|تقسیم کار]] جنسیتی در امور مذهبی شکل گرفته است.<ref>آبوت و والاس، جامعهشناسی زنان، ۱۳۸۰ش، ص۴۸.</ref> | ||
==تاریخچه== | ==تاریخچه== | ||
| خط ۲۳: | خط ۲۳: | ||
===جلسات عامهپسند زنانه نوین=== | ===جلسات عامهپسند زنانه نوین=== | ||
در این مجالس، خانمجلسهایها با استفاده از لباسهای | در این مجالس، خانمجلسهایها با استفاده از لباسهای [[مصرف نمایشی|نمایشی]]، اجرای پرتحرک و ترکیب سازهای متنوع مانند دف، تنبک، گیتار و یا حتی نی، فضایی پرهیجان خلق میکنند. محوریت اصلی این مراسم با مداحی است که هدف آن ایجاد شور و هیجان از طریق ذکرهای مقدس و موسیقیهای ریتمیک است، در حالیکه بخش سخنرانی در صورت وجود به موضوعات غیرفقهی محدود میشود. ادبیات این مجالس شامل اشعار ضربی، ترانههای عامهپسند و حتی آیات قرآن مانند سوره ناس در قالب آهنگهای شاد است که مخاطبان را به مشارکتی هیجانی ترغیب میکند. گفتمان دینی خانمجلسهای در این مجالس، بیشتر بر عشق و ارادت فردی به ائمه متمرکز است و مسائل شرعی یا فقهی جایگاهی ندارد. این رویکرد خانمجلسهای که با ذائقه قشر جوان و متوسط جامعه همخوانی دارد، نشاندهنده تحولی در دینداری زنانه معاصر است که در آن خانمجلسهایها نهتنها بهعنوان مجریان مراسم، بلکه بهعنوان الگوهای سبک زندگی مذهبی- اجتماعی عمل میکنند.<ref>[https://jwsps.alzahra.ac.ir/article_1356.html دستوری، «بررسی دگرگونی هیئتهای مذهبی زنانه: هیئتهای سنتی و نوین»، ۱۳۸۹ش، ص۸۱-۷۹.]</ref> | ||
===جلسات معرفتگرا=== | ===جلسات معرفتگرا=== | ||
| خط ۲۴۲: | خط ۲۴۲: | ||
*ویلس، چارلز جیمس، تاریخ اجتماعی ایران در عهد قاجاریه، ترجمه سیّد عبدالله، به کوشش جمشید دودانگه و مهرداد نیکنام، تهران، طلوع، ۱۳۶۶ش. | *ویلس، چارلز جیمس، تاریخ اجتماعی ایران در عهد قاجاریه، ترجمه سیّد عبدالله، به کوشش جمشید دودانگه و مهرداد نیکنام، تهران، طلوع، ۱۳۶۶ش. | ||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||
