اخلاق فمینیستی: تفاوت میان نسخه‌ها

نمایش تاریخچه به صورت تعاملی

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

دیداریویکی‌متن

@@ خط ۲۹: / خط ۲۹: @@
 ==اخلاق  مراقبت==
-گلیکان یک اصل اولیه دارد. دیدگاهش را بر اساس همان اصل جلو می‌برد و معتقد است که استدلال اخلاقی زنها نازلتر از استدلال و استعداد اخلاقی مردان نیست؛ بلکه یک تفاوت دارند این دو با یکدیگر متفاوتند. گلیکان معتقد است که نظریه کلبرگ مرد محور است و اصلاً نمی‌تواند زن‌ها را در نظر بگیرد و نظریه کاملاً سوگیری جنسی دارد. به خاطر همین اولین بار در کتاب صدای متفاوت نظریه‌ای را مطرح کرده اخلاق و مراقبت را صورت‌بندی می‌کند ایشان می‌گوید چهارچوب تکیه زن‌ها متفاوت از مردها است. بنابراین چهارچوب اخلاقی متفاوت از مردها دارند. اینطور نیست که یک جهت گیری داشته باشید. زن ها غالباً دارای جهت‌گیری مراقبت هستند و هویت خودشان را با جهت‌گیری نزدیک با دیگران برقرار می‌کنند و مراقبند به دیگران آسیب نرساند ولی مردها غالباً به دلیل اینکه گرایش فردگرایانه دارند و غالباً متمایل به اصول انتزاعی هستند و جهت گیری‌هایشان اعتدال محور است پس گلیکان معتقد بود استدلال های اخلاقی زن ها متفاوت با استدلال اخلاقی مردها است ایشان معتقد است که افکار اخلاقی پیشرفته در مردها بیشتر حول اصول مجرد است .ولی در زنها بیشتر روابط بین نظام اخلاقی است که مبتنی بر شفقت و ترحم و همدردی است زنها عدالت رسمی را به عنوان یک امر ایده آل قبول ندارند بلکه روش هایی که پیوند گرایانه باشد قبول دارند و طبیعی است که اخلاقیات در زنها به جای اینکه فردگرایانه باشد و مجرد وابسته به روابط افراد با یکدیگر است و واقعیت هاست.پس گلیکان تجارب متفاوت دخترها و پسرها را مبنای جهت‌گیری متفاوت می‌داند و معتقد است که دلبستگی دخترها به مادرها و همانندسازی آنها زمینه را برای رشد دخترها در بافت سلسله روابط با دیگران فراهم می کند بنابراین شما نمی‌توانید بگویید نمی‌توانند تجربه کند تجربه آنها تجربه متفاوت است نظریه گلیکان مورد استقبال فمینیست‌ها واقع می‌شود. تا پیش از نظریه گلیکان مخالفت افکار سنتی بودند ولی در مقام اثبات چیزی طرح نمی‌کردند. دیدگاه های فمینیستی کاملاً متفاوت است و آن چیزی که در بین آنها مشترک است و معرفت شناسی زنان را برتر از معرفت شناسی مردان مطرح می‌کنند و دیدگاه معرفت‌شناسی سنتی را کاملاً نقد می‌کنند و درجه نقدش آن هم این است که این دیدگاه عقل گرایانه محض است و در واقع معرفت شناسان سنتی را بالاترین شکل عقل را که فارغ از احساسات و عواطف زنانه را به عنوان مبنا قرار داده اند و فمینیستها این عقل گرایی محض را قبول ندارند.
+گلیکان معتقد است  استدلال اخلاقی زنها نازل‌تر از استدلال و استعداد اخلاقی مردان نیست؛ اما این دو با یکدیگر متفاوتند. او در کتاب صدای متفاوت، اخلاق و مراقبت را صورت‌بندی می‌کند و می‌گوید چهارچوب تکیه زن‌ها متفاوت از مردها است. بنابراین چهارچوب اخلاقی متفاوت از مردها دارند. زن ها غالباً دارای جهت‌گیری مراقبت هستند ولی مردها غالباً به دلیل اینکه گرایش فردگرایانه دارند و غالباً متمایل به اصول انتزاعی هستند، جهت گیری‌هایشان اعتدال محور است گلیکان معتقد بود استدلال های اخلاقی زن ها متفاوت با استدلال اخلاقی مردها است ایشان معتقد است که افکار اخلاقی پیشرفته در مردها بیشتر حول اصول مجرد است .ولی در زنها بیشتر روابط بین نظام اخلاقی است که مبتنی بر شفقت و ترحم و همدردی است زنها عدالت رسمی را به عنوان یک امر ایده آل قبول ندارند بلکه روش هایی که پیوند گرایانه باشد را قبول دارند و طبیعی است که اخلاقیات در زنها به جای اینکه فردگرایانه باشد و مجرد وابسته به روابط افراد با یکدیگر است . پس گلیکان تجارب متفاوت دخترها و پسرها را مبنای جهت‌گیری متفاوت می‌داند و معتقد است که دلبستگی دخترها به مادرها و همانندسازی آنها زمینه را برای رشد دخترها در بافت سلسله روابط با دیگران فراهم می کند نظریه گلیکان مورد استقبال فمینیست‌ها واقع می‌شود. آنها معرفت شناسی زنان را برتر از معرفت شناسی مردان تلقی می‌کنند و دیدگاه معرفت‌شناسی سنتی را کاملاً نقد می‌کنند و درجه نقدش آن هم این است که این دیدگاه عقل گرایانه محض است و فمینیستها این عقل گرایی محض را قبول ندارند.
 اشکال دیگری که به معرفت شناسی سنتی دارند این است که شما بین فاعل شناخت و متعلق شناخت تفکیک کردید و ما این را قبول نداریم و نهایتاً بعد از این اشکالات یک الگوی سه گانه را مطرح می‌کنند: ۱- الگوی تجربه‌گرایی ۲- الگوی فمنیستی ۳- الگوی زنانه نگر است. تجربه گرایان فمینیستی معتقد هستند که تجربه اصیل ترین منبع توجیه معرفت است و معتقدند که ما باید از هنجارها و معیارها و روشهای شناختی رایج پیروی کنیم تا بتوانیم خودمان را مصون بکنیم از مرد محوری.
 بنابراین در تجربه‌گرایی فمینیستی تلاش می‌کنند تا با ایجاد اصلاحاتی نقش حاشیه زنها را تبدیل به نقش محوری کنند و دنبال این هستند که نظریه ایجاد کنند که مردانه نباشد در واقع آنها متد علمی تجربی را به چالش می کشند و می گویند ورود زنها به حوزه های معرفتی باید ایجاد شود و باید به تجربه زنان اهتمام ویژه داشته باشند.
-معمولا وقتی دخترها استدلالهای اخلاقی خودشان را ارائه می کنند استدلالهایی است که مبتنی بر مراقبت است، مبتنی برالتزام و قوانین است و استدلالهایی که پسرها ارائه می کنند استدلالهای عدالت محوری هستند.  گیلیکان از این نتیجه می گیرد که دخترها وپسرها یک تفاوتی دارند و آن تفاوت، تفاوت ارزشی نیست. یعنی اینکه استدلالهای اخلاقی اشان متفاوت است. نمی توانید بگویید متفاوت است پس استدلال اخلاقی دخترها بهتر است یا استدلال اخلاقی پسرها بهتر است. ایشان می گوید اینها اصلا دو جور برداشت دارند، دو جور استدلال دارند. این برداشت ایشان در مقابل برداشتی است که پیش از این فروید داشته و پیش از این کلبرت داشته چون قبل از این در واقع می گفتند زن و مرد متفاوت هستند در قواعد اخلاقی اشان منتهی زنها توان رسیدن به مراحل بالای اخلاقی را ندارند.
-( گیلیکان شاگرد کلبرت بوده. گیلیکان در تجربه های اولیه 6 مرحله اخلاقی را تعریف می کند. 3مرحله هستند که هر کدام 2 مرحله دارند. این مراحل، مراحل رشد اخلاقی هستند و بعد توضیح می دهد که غالبا زنها در مرحله سوم متوقف می مانند و به مراحل بالاتر نمی توتنند برسند. غالب انسانها تا مرحله پنجم پیش می روند، خاص الخواص می توانند به مرحله ششم برسند ولی در این میان بین زن ومرد یک فرقی هست که زنها در مرحله سوم متوقف می مانند.
+قبلا فمنیست‌ها با تفاوت‌های زن و مرد مسأله داشتند و تفاوت‌ها را وسیله‌ای برای استثمار و تحقیر زنان می‌دانستند و به همین دلیل اصل تفاوت‌ها را انکار کرده و بحث تفکیک جنس از جنسیت را مطرح می‌کردند تا نشان دهند تفاوتها حداقلی‌اند. آنان مدعی بودند یک دسته از تفاوتها، جنسی هستند که مربوط به بیولوژیک و ثابت و حداقلی می‌باشند اما سایر تفاوتها، جنسیتی‌اند. از نظر آنان این تفاوتها ذاتی و دائمی و ثابت نیستند بلکه برساخته‌ی محیط و اجتماع‌اند.
-گیلیکان معتقد است این نظامی که شما تعریف می کنید نظام کاملا مردانه ای است. یعنی شما تجربیات و آزمایشاتتان، آزمایشهایی هستند که به ضرر زنها بوده و شما نگاه جنسیتی داشتید. آیا شما واقعا می توانید نتیجه بگیرید زنها به لحاظ اخلاقی رشد کمتری نسبت به مردها دارند یا پیش فرضتان نادرست بوده؟ به نظر می رسد پیش فرض شما نادرست است. ایشان کتابی دارد به نام «باصدای متفاوت». ایشان می گوید دخترها وپسرها دو جور استدلال دارند وقتی که دو جور استدلال دارند شما نمی توانید با استدلال یکی بر دیگری احتجاج کنید. اینها دو مسیر را دارند طی می کنند نمی توانی بگویی کدام بهتر است.
-تحقیقاتی که گلیکان انجام می دهد برعلیه تحقیقات فروید و کلبرت هست. فضا را برای اندیشمندان فمنیستی باز می کند. تا الان فمنیستها درگیر بودند با یک مسأله ای به نام تفاوتهای رفتاری وچون این تفاوتهای رفتاری معمولا باعث می شد که زنها در موقعیت ضعیفی قرار بگیرند، فمنیستهای اولیه آمدند ودر مقابل این تفاوتها واقع شدند. بحث وضع اصطلاح جنس و جنسیت ناظر به این بود که تفاوتها را کم رنگ کنند، تفاوتها را کم اثر کنند. گفتند ما دو چیز داریم یک تعبیری داریم تحت عنوان جنس و دیگری جنسیت. بنابراین تفاوت‌های ما یکسری جنسی و یکسری جنسیتی است. تفاوتهای جنسی، تفاوتهایی هستند که ذاتی‌اند ولی تفاوت‌هایی هستند که بیولوژیکی‌اند.
-بنابراین همانطور که ذکر شد، فمنیست‌ها با تفاوت‌های زن و مرد مسأله داشتند و تفاوت‌ها را وسیله‌ای برای استثمار و تحقیر زنان می‌دانستند و به همین دلیل اصل تفاوت‌ها را انکار کرده و بحث تفکیک جنس از جنسیت را مطرح می‌کردند تا نشان دهند تفاوتها حداقلی‌اند. آنان مدعی بودند یک دسته از تفاوتها، جنسی هستند که مربوط به بیولوژیک و ثابت و حداقلی می‌باشند اما سایر تفاوتها، جنسیتی‌اند. از نظر آنان این تفاوتها ذاتی و دائمی و ثابت نیستند بلکه برساخته‌ی محیط و اجتماع‌اند.
 وقتی تحقیقات گیلیکان و مبحث صدای متفاوت مطرح شد، فمینیست‌ها دیدند می‌توانند برای رهایی از مسأله‌ی استثمار و تحقیر زنان، به جای انکار تفاوت‌ها و پناه بردن به تفکیک جنس از جنسیت، به گونه‌ای دیگر به تفاوتها نگاه کنند. به این ترتیب پیرو سخنان گیلیکان گفتند دو دسته قاعده داریم. تفاوتها وجود دارند ولی با یک معیار نمی‌توان خصوصیات زن و مرد را مورد سنجش قرار داد. بعدها پا را از این فراتر نهادند و حتی وجود تفاوتهای میان زن و مرد را مثبت تلقی کردند، زیرا معتقد بودند این تفاوتها علاوه بر تمایز زن و مرد ، نشان دهنده‌ی برتری زنان است، چرا که نشان می‌دهد اخلاق زنان بهتر از مردان است. از این رو نه تنها تفاوتها را انکار نکردند بلکه بر آن اصرار ورزیدند.
 پس از این، زنان مدعی شدند که هنجارهای زنانه، هنجارهای بهتری هستند و این هنجارها باید به اجتماع تعمیم داده شوند. این گروه‌ها مدعی بودند در روابط میان انسان‌ها ، معمولاً دو طرف در وضعیت یکسانی قرار ندارند(مانند رابطه ريیس و مرئوس یا استاد و شاگرد و ...) و در روابط اجتماعی، فرادست و فرودست، فراوان وجود داشته و این موقعیت نامتوازن عرصه را برای بی عدالتی فراهم می‌کند. فمینیستها معتقدند این رابطه در خانواده هم وجود دارد؛ مثلاً میان مادر و فرزند. با این وجود هیچ‌گاه در این رابطه نامتوازن، مادران به فرزندان خود ظلم نمی‌کنند. از نظر آنان رابطه مادر و فرزندی را می‌توان برای سایر روابط اجتماعی الگو قرار داد. به بیان دیگر هنجار اخلاقی که در روابط مادر و فرزند وجود دارد قابل تعمیم است به عرصه‌ی اجتماع.
-البته طرفداران این دیدگاه خود چهار گروه هستند و برخی اخلاق مادرانه و برخی اخلاق زنانه و برخی اخلاق همجنس گرایانه را مطرح می‌کنند.
+البته طرفداران این دیدگاه خود چند گروه هستند و برخی اخلاق مادرانه و برخی اخلاق زنانه و برخی اخلاق همجنس گرایانه را مطرح می‌کنند.
 ==اخلاق زنانه==
 اخلاق مادرانه==
 ==اخلاق هم‌جنس‌گرایانه==
 [[رده:نظریه‌ها]]]]